Catering dietetycznydla wymagających

Dla kogo dieta ketogeniczna?

2020-12-04
Dla kogo dieta ketogeniczna?

W ciągu ostatnich kilku lat bardzo mocno wzrosła popularność diety ketogenicznej, inaczej ketonowej czy też ketogennej. To taki styl odżywiania, w którym znaczną większość menu stanowią tłuszcze. Czy dieta ketogeniczna jest zdrowa? Czy wspomaga odchudzanie? Jakie produkty w tym sposobie odżywiania są podstawą jadłospisu, a które powinno się z niego bezwzględnie wyeliminować? I wreszcie – czy lepiej wybrać catering dietetyczny, czy przygotowywać dietę ketogeniczną samodzielnie?

Na czym polega i skąd się wzięła dieta ketogenna?

Dieta ketogeniczna zapoczątkowała swoją historię w pierwszej połowie XX wieku w Mayo Clinic. Przyjęto, że jej propagatorem jest doktor Russel Wider z owej kliniki. Początkowo zastosowanie tego rodzaju odżywiania było przeznaczone tylko dla dzieci chorujących na padaczkę oporną na leczenie farmakologiczne. Dopiero kolejne dziesiątki lat badań przynosiły różnego rodzaju rewelacje dotyczące diety wysoko tłuszczowej – od jej wpływu na odchudzanie, przez choroby neurodegeneracyjne, po działanie u sportowców. O tym, dla kogo jest dieta ketogeniczna, przeczytasz w kolejnych akapitach, najpierw jednak skupmy się na jej cechach charakterystycznych.

Przede wszystkim to podejście żywieniowe cechuje bardzo niska podaż węglowodanów – do 50 gramów dziennie (podczas, gdy sugeruje się, że 120 gramów na dzień to minimum dla utrzymania prawidłowej pracy mózgu). To jednak nie oznacza, że dieta charakteryzuje się tak bardzo obniżoną kalorycznością, bowiem energia wyeliminowana z węglowodanów oraz częściowo z białka w diecie ketogenicznej jest nadrabiana tłuszczami. Aż do 90% dziennej podaży kalorii pochodzi właśnie z tego najbardziej skoncentrowanego energetycznie makroskładnika (bowiem tłuszcz zawiera 9 kcal w 1 gramie). W tradycyjnej, klasycznej diecie ketogennej zaleca się, by podaż tłuszczów liczyła 75-90% dziennej kaloryczności diety, w tym aby stosunek tłuszczu do białka i węglowodanów wynosił 3-4:1. Innymi słowy, przy tak wysokim spożyciu tłuszczu jednocześnie powinno się zjadać 10-25% kalorii z węglowodanów i białka łącznie, dbając jednak o nieprzekraczanie 50 gramów węglowodanów w ciągu dnia.

Ketoza – cel diety ketogenicznej

Z uwagi na skrajne przewartościowanie makroskładników w diecie ketogenicznej w stosunku do standardowej zalecanej diety – ludzki organizm jest w jej obliczu zmuszony do dużych zmian metabolicznych. Bardzo niskie spożycie węglowodanów wymaga adaptacji ciała człowieka do nowej sytuacji – wskutek czego organizm przechodzi na diecie ketogenicznej w tak zwany stan ketozy. Zamiast glukozą, mózg i inne organy ciała człowieka zaczynają wykorzystywać ketony (inaczej ciała ketonowe) jako źródło energii. Ketony to natomiast produkty uboczne niepełnego metabolizmu (trawienia) tłuszczów z diety.

Czego nie powinno się jeść na diecie ketogenicznej?

Zdecydowanie przeciwwskazane są produkty, które mogą zaburzać proces ketozy:

- produkty zbożowe, ziarna zbóż,

- cukier, miód, słodycze,

- owoce i przetwory owocowe (dozwolone są tylko te nisko węglowodanowe i w niewielkich ilościach, na przykład maliny, borówki, grejpfrut, kiwi),

- warzywa bogate w skrobię, np. bataty, topinambur, ziemniaki, a także wszelkie inny produkty skrobiowe,

- produkty wysoko przetworzone, np. wafle ryżowe, gotowe dania, lody.

Na jakich produktach bazuje dieta ketogeniczna?

Dla wielu osób dieta ketogenna wydaje się bardzo restrykcyjna, a nawet monotonna. Bazuje ona bowiem głównie na takich produktach, jak:

  • Tłuste mięsa, np. golonka wieprzowa, boczek, baranina, jagnięcina, tłuste elementy drobiu, wołowiny,
  • Tłusty nabiał, w tym masło, śmietana, jogurt grecki, mascarpone, tłuste sery,
  • Tłuste ryby, np. łosoś, makrela, śledź, węgorz,
  • Gorzka czekolada, masło orzechowe,
  • Orzechy, pestki, nasiona, kokos, mak,
  • Awokado,
  • Majonez, margaryna,
  • Tłuszcze i oleje roślinne, np. oliwa z oliwek, olej kokosowy, olej rzepakowy, olej lniany.

Jak widać, menu w diecie ketogennej składa się z ograniczonego rodzaju produktów. Dlatego może się wydawać, że menu w takim sposobie żywienia nie będzie zbyt atrakcyjne. Jeśli i Ty masz podobne zdanie, a jednocześnie chcesz taką dietę wypróbować, to najrozsądniejszym rozwiązaniem będzie wybranie cateringu dietetycznego. Bowiem dieta ketogeniczna może być naprawdę smaczna – nie trzeba w niej ograniczać ziół, przypraw, ani też nie eliminuje ona smakowitych metod przyrządzania dań, jak na przykład pieczenie i smażenie czy grillowanie. Jednak wybór diety pudełkowej może sprawić, że zainspirujesz się połączeniami składników i będzie Ci zdecydowanie łatwiej przygotowywać dietę ketogeniczną samodzielnie. Bardzo możliwe jednak, że catering dietetyczny na tyle przypadnie Ci do gustu, że nie zechcesz z niego rezygnować!

Dla kogo jest dieta ketogeniczna?

To najważniejsza kwestia – czy dieta ketogeniczna jest dla każdego? Otóż najkorzystniej sprawdza się ona, jak wspomniano – u dzieci z padaczką, ponieważ istotnie redukuje dolegliwości w tej chorobie. Jednak dietę ketogeniczną zaczęto także wykorzystywać w celu zmniejszenia masy ciała – i faktycznie może to być jeden ze sposobów na odchudzanie, jednak trzeba to jasno podkreślić – jej skuteczność w tym względzie nie jest znacząco wyższa od innych diet z deficytem energetycznym. Natomiast zdecydowanym plusem tej diety jest fakt, że w stanie ketozy odczuwamy znacznie mniejszy apetyt. Z kolei w odchudzaniu na diecie standardowej nierzadko cierpimy wręcz na nadmierną chęć do podjadania. 

Wykazano także, że stosowanie diety ketogenicznej wiąże się z wyższym potencjałem antyoksydacyjnym organizmu. Co to oznacza? Można zatem ten sposób żywienia określić jako odmładzający, albo raczej działający przeciwko procesom starzenia i zmniejszający ich tempo! 

Ponadto ograniczenie węglowodanów oraz proces ketozy mogą być korzystne w obliczu chorób neurodegeneracyjnych, na przykład w chorobie Parkinsona czy chorobie Alzheimera. 

Jednocześnie trzeba mieć jednak świadomość, że nieprawidłowo zbilansowana dieta ketogeniczna może być przyczyną niedoborów żywieniowych (w tym błonnika, białka czy też niektórych witamin i składników mineralnych). Dlatego zaleca się ją zwłaszcza osobom zdrowym, dorosłym, niechorującym zwłaszcza a cukrzycę, a także nieuprawiającym sportu wyczynowo i profesjonalnie (gdyż sportowcy mają zwiększone zapotrzebowanie na wiele składników odżywczych). To kolejny argument za tym, by zwłaszcza przy braku doświadczeń z tym sposobem odżywiania wykorzystać usługę diety pudełkowej. Można mieć wówczas pewność, że taka dieta zostanie dla nas odpowiednio ułożona i zbilansowana, a także będzie różnorodna i smaczna. Bowiem odpowiadają za nią nie tylko profesjonalni kucharze, ale także specjalista – dietetyk czuwa nad jej właściwym składem.

 

Bibliografia:

Nazarewicz R.: KONSEKWENCJE STOSOWANIA WYSOKOTŁUSZCZOWYCH DIET KETOGENICZNYCH. BROMAT. CHEM. TOKSYKOL. – XL, 2007, 4, str. 371 – 374.

Lachowicz K. i wsp.: WPŁYW DIETY WYSOKOTŁUSZCZOWEJ NA DZIAŁANIE INSULINY. Wybrane problemy dietoprofilaktyki i dietoterapii chorób przewlekłych, 2016.

Zielińska M. i wsp.: Wpływ diety niskowęglowodanowej na stan zdrowia człowieka. Pomeranian J Life Sci 2017;63(4):56-61.

Pilis A. i wsp.: Wpływ rodzaju stosowanej diety i aktywności ruchowej na masę ciała i funkcjonowanie organizmu. PRACE NAUKOWE Akademii im. Jana Długosza w Częstochowie. XI, 2012.

Strona korzysta z plików cookie w celu realizacji usług zgodnie z Polityką dotyczącą cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do cookie w Twojej przeglądarce.
Zamknij
pixel